การดูแลผู้ป่วยสมองเสื่อม

SPONSORED LINKS

การดูแลรักษาผู้ป่วยสมองเสื่อมมีอะไรบ้าง

การรักษาภาวะสมองเสื่อมขึ้นกับสาเหตุ สำหรับโรคอัลไซเมอร์ในปัจจุบันยังไม่มียารักษาให้หายขาด แต่ยาบางตัวอาจช่วยชะลอหรือลดอาการของผู้ป่วยได้ โดยทั่วไปแบ่งการรักษาภาวะสมองเสื่อมออกเป็น ดังนี้

  • รักษาสาเหตุที่ตรวจพบ เช่น ถ้าเกิดจากเนื้องอกหรือโพรงน้ำในสมองขยายตัวอาจต้องผ่าตัดสมอง ถ้าเกิดจากขาดฮอร์โมนไทรอยด์จะกินยาทดแทน
  • การรักษาความจำเสื่อมจะใช้ยากลุ่ม cholinesterase inhibitors สามารถชะลออาการของผู้ป่วยภาวะสมองเสื่อมอัลไซเมอร์ สมองเสื่อมจากโรคหลอดเลือดสมอง สมองเสื่อมจากโรคพาร์คินสัน หรือเซลล์สมองเสื่อมบางชนิดได้ ซึ่งจะได้ผลดีเมื่อให้ในผู้ป่วยที่มีอาการระยะแรกหรือปานกลาง แต่ยานี้จะช่วยเพียงชะลอการเปลี่ยนแปลงของโรคให้ช้าลง ลดปัญหาทางด้านอารมณ์และพฤติกรรมที่เกิดจากภาวะสมองเสื่อมและช่วยลดภาระของผู้ดูแลลง ยานี้ไม่สามารถใช้รักษาให้หายได้ อาจมีการใช้ยากลุ่มนี้ในผู้ป่วยสมองเสื่อมที่เป็นมากแล้วในบางรายได้ แต่อาจมีผลข้างเคียงโดยเฉพาะอาการคลื่นไส้ อาเจียน ท้องเสีย เบื่ออาหารและน้ำหนักลดเกิดขึ้นได้ร้อยละ 10-20 นอกจากนั้น อาจทำให้หัวใจ เต้นช้า ฝันร้าย นอนไม่หลับ วุ่นวาย ตะคริว มึนศรีษะได้ในบางราย

สำหรับยา memantine ซึ่งเป็นยากลุ่ม NMDA receptor antagonist สามารถช่วยชะลออาการของโรคลงได้เช่นกัน โดยใช้ในผู้ป่วยที่มีอาการปานกลางถึงระดับรุนแรง อย่างไรก็ตาม ไม่ใช่ว่าสมองเสื่อมทุกชนิดจะตอบสนองต่อการใช้ยาทั้งสองกลุ่มนี้ และถึงแม้เป็นโรคอัลไซมอร์ผู้ป่วยก็ไม่ได้ตอบสนองต่อยาดังกล่าวทุกคน

  • รักษาปัญหาเกี่ยวกับพฤติกรรมและอารมณ์จากโรค ผู้ป่วยโรคอัลไซเมอร์มักมีปัญหาเรื่องพฤติกรรมต่างๆ เช่น เอะวุ่นวาย เห็นภาพหลอน ไม่ร่วมมือกับญาติในการดูแล ไม่หลับไม่นอน การแก้ไขปัญหานี้ ต้องใช้การปรับเปลี่ยนรูปแบบการดูแล ในบางรายที่ไม่ได้ผลอาจต้องใช้ยาเพื่อลดอาการ อย่างไรก็ตามปัญหาพฤติกรรมและอารมณ์บางอย่างอาจไม่ตอบสนองต่อยา และการใช้ยาเพื่อควบคุมอาการเหล่านี้ก็อาจมีผลข้างเคียงได้ โดยเฉพาะถ้าใช้ติดต่อกันเป็นเวลานานๆ
  • การดูแลสุขภาพทั่วไปและโรคประจำตัวต่างๆ ตลอดจนการส่งเสริมสุขภาพและการป้องกันโรคในผู้ป่วย เนื่องจากสุขภาพกายมีผลกระทบต่อการทำงานของสมอง และปัญหาสุขภาพกายทำให้ผู้ป่วยเกิดปัญหาแทรกซ้อนหรือเสียชีวิตได้ ในขณะที่ภาวะสมองเสื่อมยังดำเนินไปไม่มาก
  • ควบคุมปัจจัยเสี่ยงด้านหลอดเลือด เช่น ความดันโลหิต เบาหวานได้ดี
  • หลีกเลี่ยงการใช้ยาที่อาจมีผลรบกวนการทำงานของสมอง
  • ป้องกันการเกิดอาการซึม สับสนเฉียพลัน ซึ่งผู้ป่วยสมองเสื่อมอาจเกิดสับสน เพ้อได้ง่าย
  • การดูแลความปลอดภัยและสิ่งแวดล้อม เช่น การจัดบ้าน การป้องกันการหกล้ม การหายสาบสูญ
  • การดูแลการทำกิจวัตรประจำวัน
  • ให้คำปรึกษาแนะนำในประเด็นการดูแลผู้ป่วยในระยะท้ายของชีวิต ในด้านต่างๆ ตลอดจนการตัดสินใจการรักษาพยาบาล และการทำหนังสือแสดงเจตนาเกี่ยวกับการรักษาพยาบาลในวาระสุดท้ายของชีวิต

  • การให้คำแนะนำประเด็นด้านกฏหมาย เนื่องจากผู้ป่วยสมองเสื่อมจะมีปัญหาในการรู้คิด ความจำ การตัดสินใจ ตลอดจนปัญหาด้านพฤติกรรมและอารมณ์ ซึ่งอาจส่งผลต่อการบริหารจัดการกับหน้าที่การงาน ทรัพย์สิน หนี้สิน ตลอดจนการตัดสินใจเกี่ยวกับการดูแลสุขภาพของตนดังนั้นควรประเมินศักยภาพของการรู้คิดของผู้ป่วย และให้คำแนะนำปัญหาที่เกี่ยวกับด้านกฏหมายในผู้ป่วยสมองเสื่อม หรือปรึกษานิติเวช ทนายหรือนักฏหมาย ให้คำแนะนำการตั้งผู้พิทักษ์ การจัดการทรัพย์สินของผู้ป่วยและการทำพินัยกรรม
  • การดูแลผู้ดูแลผู้ป่วย ผู้ดูแลผู้ป่วยควรได้รับข้อมูลเกี่ยวกับโรคการดูแลแก้ไขปัญหาต่างๆ ที่เกิดขึ้น ผู้ดูแลผู้ป่วยโรคนี้มักมีความเครียดและทุกข์ใจมาก จึงควรมีระบบการเผยแพร่ข้อมูลความรู้ให้ผู้ดูแล การโทรศัพท์ช่วยเหลือระหว่างทีมบุคลากรทางการแพทย์และพยาบาลกับผู้ดูแลหรือระหว่างผู้ดูแลด้วยกัน การจัดอบรมทักษะการดูแลผู้ป่วย การให้ผู้ดูแลมีช่วงพักเพื่อคลายเครียด นอกจากนี้ผู้ดูแลผู้ป่วยควรมีสุขภาพที่ดีทั้งทางกายและจิต เนื่องจากมีผลต่อการดูแลผู้ป่วย และผลต่อสุขภาพของผู้ดูแลเอง ผู้ดูแลควรได้พบปะพูดคุยการดูแลผู้ป่วย และผลต่อสุขภาพของผู้ดูแลเอง ผู้ดูแลควรได้พบปะพูดคุยกับผู้อื่นบ้าง รู้วิธีการดูแลสุขภาพของตนเองและได้ตรวจสุขภาพประจำปี
SPONSORED LINKS

About Articlekey

Check Also

อยากเริ่มเทรดทองแต่ไม่กล้า

🤜กลัวโดนกั๊กราค ...